Als je op reis gaat, neem je jezelf mee. Dat is ook zo als je op zoek bent naar een relatie. Je moet je ervan bewust zijn hoe je persoonlijk in die zoektocht staat. Wie ben jij en wat verwacht je van een relatie? 

Je identiteit

Voor je een relatie aangaat, is het van belang stil te staan bij wie je bent zonder relatie. Waaraan ontleen je je identiteit? Het kan een valkuil zijn voor singles (en overigens net zo goed voor gehuwden) om hun identiteit vooral te omschrijven in termen van je huwelijkse staat. Alsof het wel of niet hebben van een partner het belangrijkste kenmerk is van wie je bent. Als het al of niet getrouwd zijn bepalend is voor je identiteit, is dat een wankele basis. Een relatie kun je krijgen, maar die kan ook weer overgaan. Ook gehuwde mensen weten niet hoeveel tijd ze samen zullen krijgen. 

De Bijbel zegt dat niet jouw relaties met mensen, maar je relatie met de Heere bepalend is voor wie je bent. Niet wat een partner van je vindt, maar wat de Heere in Zijn Woord zegt, telt. Mag je door genade weten een kind van God te zijn? Dan ligt je identiteit vast in Christus, zoals Paulus het zegt in Kolossenzen 3:3, "Want gij zijt gestorven, en uw leven is met Christus verborgen in God." Als je hier geen zekerheid over hebt, is er het gebod uit Mattheüs 6: 33, "Zoekt eerst het Koninkrijk van God en alle andere dingen zullen u worden toegeworpen." Een levenspartner vinden is een goede zaak, maar het kennen van de Heere heeft eeuwigheidswaarde.

Je zelfbeeld

Behalve je relatie met de Heere is ook je zelfbeeld van belang bij het zoeken naar een partner. Hoe zie je jezelf? Heb jij een ander een bepaalde eigenheid te bieden? Heb je minderwaardige gedachten over jezelf? Bij het aangaan van een relatie neem je jezelf mee. Dan is het belangrijk dat je weet wie je bent; en dat je, ook zonder partner, een volwaardig en waardevol mens bent. Leer daarom eerst jezelf te accepteren zoals je nu bent, als single. Zorg ook goed voor jezelf. Vorm je mening, je stijl, je persoonlijkheid. Bedenk of jij zelf iemand bent die voor een ander de levenspartner kan zijn die hij of zij zoekt.

Verwachtingen

Je verwachtingen van een relatie spelen ook een belangrijke rol. Het kan zijn dat je denkt dat een relatie je compleet zal maken, dat je meer meetelt in je familie of vriendenkring, of dat een man of vrouw aan je zijde je het ware geluk zal bezorgen. Bespreek je verwachtingen eens met getrouwde vrienden. Toets ze aan de realiteit. Het huwelijk is niet alles. Een reële kijk op de mooie en moeilijke kanten van een partnerrelatie geeft ontspanning in je zoektocht naar een partner. Want de verwachting dat een relatie je een completer mens zal maken, houdt het idee in stand dat je zonder levenspartner incompleet of ongelukkig bent. Hooggespannen verwachtingen kunnen zorgen voor druk en krampachtigheid, want je toekomstige partner moet deze verwachtingen dan ook waarmaken. Er is uiteindelijk maar één relatie die je compleet maakt: je relatie met de Heere.

'De ware' bestaat niet

Behalve een reflectie op jezelf, is het ook goed om stil te staan bij je gedachten over de ander. Naar wie ben je op zoek? Het kan zijn dat je onbewust op zoek bent naar 'de ware'. Die bestaat in zoverre, dat de Heere een man en een vrouw met Zijn hand samenbrengt. Vanuit Gods perspectief is er inderdaad een 'ware', als het in Zijn raad is om je een man of vrouw te geven. De Heere weet als geen ander welke wederhelft er bij jou past. Maar vanuit menselijk perspectief gezien is het bestaan van 'de ware' een fabel. Dan zou er maar één specifieke persoon op aarde rondlopen die echt bij jou past. Zoeken naar die ene speld in een hooiberg, zou natuurlijk onbegonnen werk zijn.

Het zoeken naar 'de ware' zorgt ervoor dat je hoge normen gaat hanteren voor een mogelijke partner. Voor je het weet, zit er een afvinklijstje in je hoofd waaraan je toekomstige levensgezel moet voldoen. Zo ga je in feite mensen filteren door een omgekeerde trechter. Daarmee geef je jezelf en de ander geen eerlijke kans. De ander heeft weinig gelegenheid om in een ontmoeting iets van zichzelf te laten zien. Het kan ook zijn dat je iets breder zoekt, naar mensen die 'jouw type' zijn. Maar hoe weet je of dit type bij jouw past, als je niet kennismaakt met andere types?

Stel jezelf daarom vooral deze vraag: hoe open is mijn houding in de ontmoeting met de ander? Van Augustinus is de uitspraak: 'Men kan niemand kennen, dan door vriendschap'. Gun een ander je vriendschap en leer iemand op zijn waarde schatten!

Tekst: Martineke Evers - Verwijs, psycholoog bij De Vluchtheuvel